نمایندگان مجلس ششم در طول ریاست‌اصولگرایان بر فضای سیاسی کشور، یکی از اقشاری بودند که بنابه برخی مسائل، توان مانور در فضای سیاسی را نداشتند و بعد از روی کار آمدن روحانی، فضا را برای فعالیت‌، بازتر دیدند. حال امروز از میان این شخصیت‌ها، گزینه‌هایی برای حضور در مجلس و شورای شهر اعلام آمادگی کرده اند و تلاش می‌کنند تا بتوانند در سیستم‌های تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی نقش داشته باشند. یکی از این شخصیت‌ها، شهربانو امانی است. او در گفت‌وگو با «قانون» از کمک‌های دولت روحانی به زنان و نیز معظلات موجود سخن گفته است که شرح آن را در ادامه پی‌می‌گیریم.

افزایش آمار ثبت نام کنندگان خانم برای انتخابات شورای شهر را چگونه ارزیابی می کنید؟

با توجه به شرایط موجود در جامعه و اینکه مردم در انتخابات سال 92 به تغییر فضای حاکم رای دادند، دولت توانست با وجود تمامی مشکلات پیش روی خود، ریل‌گذاری برای حضور فعال زنان در جامعه را فراهم کند. این روند به گونه ای بود که دیگر، زنان در جامعه ایرانی شهروند درجه دو نبودند. با توجه به تصمیماتی که در دولت احمدی نژاد گرفته شده بود، شرایط به گونه ای رقم خورد که شاهد خانه نشینی سیستماتیک زنان بودیم. اما امروزه شاهد آن هستیم که دولت با توجه به میزان دانش آموختگی و ارتباطات قوی زنان در سطح جامعه، به خوبی در پست‌های میانی از آن ها بهره می برد. همین موضوع یکی از دلایل استقبال بانوان در مناطق مختلف کشور برای حضور در انتخابات شورای شهر است.

ما در انتخابات قبل شاهد افزایش حضور بانوان در مجلس بودیم، این موضوع می تواند در انتخابات شورای شهر نیز تکرار شود؟

در مقایسه مجلس نهم و دهم از لحاظ تعداد، مشاهده می کنیم که حضور زنان و دستیابی آن ها به کرسی های خانه ملت در بهارستان یک افزایش صد در صدی داشته است. از طرفی بررسی ها نشان می دهد با وجود مشکلات ساختاری که برای بانوان وجود دارد، ثبت نام خانم ها برای انتخابات شورای شهر با افزایش نزدیک به دوازده درصدی رو‌به رو شده است که امیدواریم این موضوع به افزایش سهمیه بانوان در کرسی های شوراهای شهر نیز منجر شود. تجربه نشان داده در مشارکت توده ای، زنان از مردان عقب نیستند اما در مشارکت در سطح نخبگان، این خلأ وجود دارد که خوشبختانه با تجربه کافی که زنان در عرصه های مختلف به خصوص در چهار دوره شورای شهر در نقاط مختلف کشور به‌دست آورده اند، به نظر می رسد بتوانند این نقاط ضعف را پر کنند.

حضور بانوان در سطح کلان مدیریت شهری چه معضلاتی را می تواند حل کند؟

فضای شهرها و توسعه بسیار نامتوازن و بی برنامه آن، بیانگر این موضوع است که شهر جای مناسبی برای زندگی نیست و توسعه شهر، انسان محور نبوده و توسعه شهری بدون پیوست فرهنگی اجتماعی و محیط زیست، صورت گرفته که نتیجه آن تبدیل شهر به پارکینگ خودرو است. در شرایط فعلی، وضعیت شهرها خوب نبوده و در نتیجه حال زنان جامعه نیز خوب نیست. از همین رو زنان همت کرده و با اعتمادسازی که در طول نزدیک به 40 سال نسبت به انقلاب و کشور ایجاد کردند و همان‌گونه که در صف اول مبارزات انقلاب و 8 سال دفاع مقدس حضور پررنگ داشتند پا به عرصه رقابت برای کرسی های شورای شهر گذاشته و با قابلیت هایی که از خود نشان دادند، می خواهند بگویند در مدیریت و توسعه کشور، توان و ظرفیت بانوان کمتر از آقایان نیست. از همین رو حضور زنان در بحث مدیریت شهری موجب می شود بسیاری از معضلات اجتماعی، فرهنگی و زیست محیطی بهتر از گذشته بر طرف شود.

وضعیت حضور زنان در سطح کلان کشور در این دولت چه تغییری با گذشته کرده است؟

از زمان روی کار آمدن دولت روحانی بیش از 40 مدیر خانم در سطوح بالا، مانند معاونت رییس جمهور، استانداری و فرمانداری و سایر سمت‌ها در کشور منصوب شده اند. حضور بانوان در مناطقی که از لحاظ بافت فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی توسعه نیافتنی‌ترین استان‌های کشور به شمار می رود یک اقدام مثبت و زمینه ساز گام‌های بعدی برای حضور بیشتر بانوان در فعالیت های کلان کشور است. اتفاقی که در این دوره از ثبت نام ها برای انتخابات شورای شهر مشاهده‌کردیم، این بود که در یکی از روستاهای سیستان و بلوچستان، تنها بانوان برای انتخابات شوراها ثبت نام کردند. حضور زنان در چهل سالگی انقلاب اسلامی می تواند نشانگر این باشد که الگو ی زن مدیر، مدبر و مسلمان برای صلح و ثبات در کشور و جهان نقش بسزایی دارد. باید در نظر بگیریم که کشور ما در دولت قبل، یک عقب گرد هشت ساله در تمامی حوزه ها از جمله بحث های مرتبط با زنان را تجربه کرد. عقب‌افتادگی دولت قبل و حذف زنان از پست های مدیریتی با شعارهای پوچ و با محتوای جوان‌گرایانه موجب بی توجهی به نخبگان و بانوان شد که همین موضوع زنان را از فعالیت های سیاسی دور کرد.

موضوع مطرح شده درباره اختصاص 30درصدی از هر لیست به بانوان را چگونه تحلیل می کنید؟

اختصاص بخشی از سهمیه لیست ها برای بانوان، دارای نقاط ضعف و مثبت بسیاری است. یکی از نقاط ضعفی که می توان به آن پرداخت این است که آقایان، مالکیت تمام لیست را از آن خود می دانند و تنها بخشی از آن را به سایر گروه ها مانند بانوان و جوانان اختصاص می دهند که این موضوع باید از جهات مختلف مورد ارزیابی قرار گیرد.حضور زنان در جامعه شاید از لحاظ تعداد افزایش چشمگیری داشته اما نکته ای که باید به آن اهمیت داد، اثربخشی و حضور موفقیت آمیز بانوان در عرصه های مختلف اجتماعی است که باید مورد توجه قرار گیرد. ما می بینیم هیچ زنی به غیر از خانم جلودار‌زاده نتوانسته بیش از دو دوره به مجلس راه پیدا کند. دلیلش این است که تجربه و تمرینی که باید در فرآیند کادرسازی و انتقال تجربه انجام شود، به دلایل پیشینه تاریخی و مشکلات مختلفی که در حوزه سیاسی وجود دارد، صورت نمی‌گیرد. در کشور ما عده ای افتخار می کنند که آدم هیچ حزبی نیستند. ما در جایی که احزاب سراسری نداریم، با همین مشکلات عدیده روبه‌رو هستیم. یکی از اشکالات انتخابات مختلف این است که هر فردی مسیر سخت رقابت را باید به صورت شخصی و از ابتدا تجربه کند، که امیدواریم در آینده این مشکلات حل شود.

با توجه به افزایش تعداد زنان به ویژه در مجلس، اثرگذاری این گروه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

هر بانویی که وارد عرصه سیاست می شود باید تجربه فردی را از ابتدا و به تنهایی کسب کند. از طرفی وقتی کادر و سیستم حزبی را نمی توانید در لیست بیاورید در نتیجه تنها از یک فرد انتظار دارید تمام امور را انجام دهد. با حضور بیشتر بانوان در دهمین دوره مجلس نسبت به قبل، انتظار می رود این تجارب که تجربه‌های بسیار گران قیمتی است به سایر بانوان و نخبگان انتقال یابد تا آن‌ها بتوانند قدم های بعدی را در یک مسیر درست بردارند. در بین آقایان نیز این موضوع وجود دارد اما چون تعداد خانم ها محدود و اندک است این مساله بیشتر به چشم می آید. اکنون زنان عضو مجلس در حدود 6 درصد از اعضای کل را تشکیل می‌دهند و در اقلیت هستند. در واقع اگر از منظر آماری به آن نگاه کنیم درصد بسیار کمی را بانوان تشکیل می‌دهند اما همین مقدار کم، تاثیرگذاری مثبتی در تحولات مجلس و تصمیم گیری داشته اند.

حضور جهانگیری در کنار آقای روحانی در انتخابات پیش رو را چگونه ارزیابی می کنید؟ آیا تا مرحله نهایی باقی می مانند یا به نفع آقای روحانی کنار می روند؟

در کشور ما دوپینگ سیاسی همواره برای یک جریان بوده و آرایش سیاسی کشور متاسفانه به گونه‌ای است که یک جریان مهم تاثیرگذار کشور که افکار عمومی را می‌تواند اقناع کند و اعتقاد به صندوق های رای و مشارکت حداکثری دارد، در فرآیند هر انتخاباتی با مشکلات متعددی دست به گریبان است.

جای تاسف دارد که جریان دیگر سیاسی که هیچ محدودیتی ندارد در این دوره تا آخرین لحظه در یک سردرگمی جدی به سر می‌برد. این موضوع یکی از شگفتی های سیاسی کشور است که گروهی تا این میزان غیر قابل پیش بینی باشند. امروز مشاهده می‌کنیم که در جریان رقیب روحانی، در انتخاب روسای ستادهای‌شان هم تزلزل وجود دارد و مدام افراد را تغییر می‌دهند. رأیی که مردم در سال 92 به تغییر دادند تغییر فرد نبود و در واقع تغییرشیوه مدیریت اجرایی کشور بود. از سمت جریان رقیب بسیار تلاش شد که به هر دلیلی آقای روحانی خودشان تصمیم بگیرند به صحنه نیایند اما خوشبختانه وارد شدند. امروزه می بینیم همه رقبای روحانی چه کاندیداهای جمنا، چه کاندیداهای حزب موتلفه و دیگران، همه معتقدند که دولت آقای روحانی باید یک دوره ای بشود؛ بنابراین در این کارزار به درستی با درخواست از شخص آقای روحانی، آقای جهانگیری برای تکمیل کاندیداتوری اصلاح‌طلبان و اعتدالگرایان وارد میدان شد. امیدوار هستم که با شفافیت و عدم استفاده رانتی از فضای سیاسی و رسانه های ملی، رقابت مفیدی صورت بگیرد.لازم به ذکر است آقای جهانگیری مکمل آقای روحانی است.

به نظر شما اصولگرایان با حضور این کاندیداها موفق خواهند شد؟

متاسفانه یک جریان سیاسی، تنبلی می کند و همواره از فضای رانت‌سیاسی بهره می‌برد.اصولگرایان به جای آنکه در طول چهارسال کار کنند، مانند کودکان، شب امتحان به یاد راه حل می افتند. طی این چهارسال فعالیتی‌نداشته‌اند و امروز نیز پاسخگوی اعمال خود نیستند. آن‌ها می‌خواهند حضور حداکثری مردم پای صندوق‌ها شکل نگیرد تا در این فضا به موفقیت برسند.